Teatar apsurda

Teatar apsurda je zajednički naziv za pokret unutar pozorišta i djelimično unutar književnosti, koji se prvenstveno odigrava nakon Drugog svjetskog rata.

Teatar apsurda (franc. Théâtre de l'Absurde) izražava uvjerenje da u bezbožnom univerzumu ljudsko postojanje nema smisla ili svrhe, pa stoga ni komunikacija nema nikakvog smisla. Logičke konstrukcije i argumenti daju pravo da se govori o iracionalnom i nelogičnom što dovodi do krajnjeg zaključka pozorišta, tišine.

Kritičar Martin Eslin je skovao termin teatar apsurda, u svom eseju iz 1960. godine, a kasnije je izdao knjigu pod istim imenom. Objavio je predstave koje su bazirane na temi apsurda, slično kao Alber Kami, koji ovaj izraz upotrebljava u eseju „Mit o Sizifu“ iz 1942. Apsurd je u ovim komadima predstavljen u obliku čovjekove reakcije na svijet bez smisla ili kao čovjek kojim se upravlja kao marionetom od strane nevidljivih spoljašnjih sila. Iako se izraz primjenjuje na širok spektar predstava, postoje neke opšte karakteristike koje su zajedničke za većinu komada: komedija koja se miješa sa tragičnim i stravičnim slikama, likovi koju su uhvaćeni u beznadežnim situacijama, primorani da ponavljaju besmislene radnje; dijalog pun klišea, igra riječi i gluposti; zavjere koje se ciklično ili apsurdno ponavljaju; parodija ili bježanje od realizma i koncepta „dobro napravljena igra“.

Dramski pisci čija se dela uglavnom označavaju kao teatar apsurda su: Semjuel Beket, Ežen Jonesko, Artur Adamov, Žan Žene, Harold Pinter, Tom Stopard, Fridrih Direnmat, Fernando Arabal i Edvard Olbi.

Među poznatijim pozorišnim komadima treba pomenuti Beketov Čekajući Godoa – u kojem se ništa ne dešava – kao i Nosorog i Ćelava pjevačica, oba Joneskova.

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *