Hoakin Turina – legendarni kompozitor

Hoakin Turina Perez (šp. Joaquín Turina Pérez; Sevilja, 9. decembar 1882 — Madrid, 14. januar 1949) španski kompozitor, pijanista, dirigent, muzički kritičar i pedagog koji je značajno doprinio razvoju nacionalnog karaktera španske muzike 20. vijeka. Njegove najpopularnije kompozicije su Fantastične igre i Toreadorov govor.

Sevilja i Madrid (1882–1905)

Hoakin Turina je rođen 9. decembra 1882. godine u Sevilji, u porodici srednje klase, kao sin slikara italijanskog porijekla Hoakina Turine i Konsepsion Perez. U četvrtoj godini je stekao reputaciju čuda od djeteta. Uzimao je časove klavira kod Enrikea Rodrigeza, a 1894. godine je započeo studije harmonije i kontrapunkta kod Evarista Garsije Toresa, kapel-majstora Seviljske katedrale. Prvi put je javno nastupio kao pijanista 1897. godine. Napustio je rodni grad 1902. godine i nastanio se u Madridu, gdje je nastavio da usavršava svoje pijanističko umijeće kod Hosea Traga.

Pariz (1905–1913)

Otputovao je u Pariz 1905. godine, gdje je učio klavir kod Morica Moškovskog i kompoziciju u muzičkoj školi „Schola Cantorum“ Vensana d'Endija. Pariskoj publici se predstavio 1907. godine djelom Kvintet u g-molu, koje je doživjelo veliki uspjeh i dobilo nagradu na Jesenjem salonu. U Parizu je upoznao Isaka Albeniza (koji ga je savjetovao da prestane da piše muziku u francuskom stilu i da svoje djelo zasnuje na andaluzijskim napjevima), Pola Dikaa, Kloda Debisija i Morisa Ravela.

Godine 1908. sklopio je brak sa Obdulijom Garzon, a dvije godine kasnije dobili su prvo od petoro djece.

Godine 1913. okončao je muzičko obrazovanje u pariskoj „Schola Cantorum“, a iste godine je u Kraljevskom teatru u Madridu sa velikim uspjehom izvedeno njegovo djelo Procesija Rosio.

Madrid (1914–1949)

Po izbijanju Prvog svjetskog rata vratio se u Madrid. U oktobru 1914. premijerno je izvedena njegova opera Margo. Početkom naredne godine predstavljen je sa Manuelom de Faljom, kolegom sa studija u Parizu, na koncertu održanom u Madridskom ateneumu.

U tom periodu Turinino stvaralaštvo je fokusirano na simfonijsku, kamernu, vokalnu i klavirsku muziku. Takođe je održavao intenzivnu koncertnu djelatnost, bilo kao solista, bilo u kamernim ansablima ili sa pjevačima. Kao dirigent premijerno je izveo svoja djela Božić (1916) i Skrušena preljubnica (1917), a 1918. godine angažovao ga je direktor baletske kompanije „Ballets Russes“ Sergej Djagiljev. Na mestu koncert-majstora u Kraljevskom teatru u Madridu premijerno je izveo neka od svojih najpoznatijih djela: Fantastične igre (1919), Seviljska simfonija (1920), Sanlukar de Barameda (1921), Orijentalni vrt (1923) i Toreadorov govor (1925). Godine 1931. imenovan je za profesora kompozicije na Madridskom konzervatorijumu, a 1935. za akademika Kraljevske akademije lijepih umjetnosti San Fernando. Bavio se i teorijom muzike (1917. je objavio Kratku muzičku enciklopediju, a 1946. Raspravu o kompoziciji), a bio je i autor brojnih novinskih članaka, muzičkih kritika i predavanja.

Tokom Španskog građanskog rata (1936–1939) bio je pod zaštitom britanskog konzula u Madridu, koji je tvrdio da je Turina bio činovnik konzulata. Po završetku rata bio je član komisije zadužene za reorganizaciju španskih konzervatorijuma, a 1941. je imenovan za Glavnog muzičkog komesara. Taj položaj mu je omogućio da konačno ustanovi Nacionalni orkestar.

Sve veći broj zaduženja i obaveza, kao i bolest koja se iz godine u godinu pogoršavala, ograničili su njegovu muzičku produkciju. U poslednjih devet godina života komponovao je svega trinaest djela, a poslednje (Sa moje terase) je nastalo 1947. godine. Hoakin Turina je umro 14. januara 1949. godine u Madridu.

Djelo

Kompozitorsko djelo Hoakina Turine je veoma obimno. Njegovao je različite muzičke žanrove.

Scenska djela

Margo (1914)
Božić (1916)
Skrušena preljubnica (1917)
Orijentalni vrt (1922)
Blagovijesti (1923)

Orkestarska djela

Procesija Rosio (1912)
Jevanđelje (1914)
Fantastične igre (1919)
Seviljska simfonija (1920)
Toreadorov govor (1926)
Ritmovi (1927)
Simfonijska rapsodija (1931)
Simfonija mora (1945)

Kamerna djela

Kvintet (1907)
Gudački kvartet br. 1 (1910)
Andaluzijska scena (1911)
Pjesma o djevojci iz Sanlukara (1923)
Trio za klavir, violinu i violončelo br. 1 (1926)
Sonata za violinu i klavir br. 1 (1929)
Kvartet za klavir i gudače br. 2 (1931)
Klasične varijacije (1932)
Trio za klavir, violinu i violončelo br. 2 (1933)
Sonata za violinu i klavir br. 2 (1934)
Serenada za gudački kvartet (1935)
Fantazija „Krug“ (1936)
Muze Andaluzije (1942)
Počast Navari (1945)

Vokalno-instrumentalna djela

Rima (1910)
Poema u obliku pesama (1917)
Napev Sevilji (1925)
Srce žene (1926)
Tri soneta (1930)
Ave Marija (1942)

Klavirska djela

Svita „Sevilja“ (1908)
Seviljski kutci (1911)
Tri andaluzijske igre (1912)
Album s putovanja (1915)
Španske žene (1916, 1932)
Priče iz Španije (1918, 1928)
Fantastične igre (1919)
Sanlukar de Barameda (1921)
Vrtovi Andaluzije (1924)
Kvart Santa Kruz (1925)
Legenda o Hiraldi (1926)
Svita „Majorka“ (1927)
Priče iz Španije (1928)
Sjećanja na staru Španiju (1929)
Ciganske igre (1930, 1934)
Zamak Almodovar (1931)
Italijanska fantazija (1932)
Kutci Sanlukara (1933)
Koncert bez orkestra (1935)
Fantazija časovnika (1943)
Ulicama Sevilje (1943)
Sa moje terase (1947)

Djela za gitaru

Seviljana (1923)
Fandangiljo (1925)
Rafaga (1929)
Sonata (1930)
Počast Taregi (1932)

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *