Vertigo/Vrtoglavica – Priča o filmu

Vrtoglavica (eng. Vertigo) psihološki triler Alfreda Hitchcocka iz 1958.

Emotivnog Johna “Scottieja” Fergusona, nekad sposobnog detektiva iz San Francisca, još uvijek progone sjećanja na tragediju koja se zbila tokom noćne potjere za jednim zločincem. Loveći kriminalca koji je bježao preko gradskih krovova, John se u trenutku nepažnje pokliznuo i, želeći izbjeći pad u smrt, posljednjim atomima snage uhvatio za oluk. Pokušavajući mu pomoći, jedan se policajac tada previše nagnuo i poginuo pri padu sa zgrade. Nakon tog događaja John se počeo panično bojati visine te se, mučen osjećajem krivice, odlučio povući iz službe.

Opuštajući se u društvu romantične slikarice Marjorie “Midge” Wood , svoje najbolje prijateljice koja je u njega platonski zaljubljena, John tjeran znatiželjom pristane pomoći svom starom prijatelju Gavinu Elsteru , vlasniku brodogradilišta čija senzibilna supruga Madeleine pati od neobičnog psihičkog poremećaja. Naime, Madeline često izgubi osjećaj za vrijeme, te zna sate provesti u lutanju gradom ili pomnom posmatranju jedne slike u muzeju. U tome ne bi bilo ništa čudno, da ona odnedavno ne pati od amnezije zbog koje se tih sati uopšte ne sjeća.

Zabrinut za svoju suprugu, Gavin uspije Johna nagovoriti da je neko vrijeme prati, te ga detaljno izvijesti o bilo čemu neobičnom. A kad prvi put ugleda Madeleine, Johna će atraktivna i profinjena plavuša smjesta privući. Slijedeći je iz dana u dan, postupno će shvatiti da je ona opsjednuta tragičnom sudbinom privlačne Carlotte, djevojke koja je sa 26 godina počinila samoubistvo, i čija je ljepota ovjekovječena na portretu u muzeju.

Nedugo nakon što dozna da je Carlotta sahranjena na malom groblju podno zvonika stare španske misije, John će u posljednjem trenutku spasiti Madeleine prilikom njenog pokušaja samoubistva skokom u more. Zbliživši se s nesrećnom ženom, John će zaključiti da se među njima rodila neobična ljubavna veza, ali i prekasno shvatiti da je Madeleine odlučila opet pokušati samoubistvo skokom s crkvenog zvonika…

Komentari i opis

Impresivna psihološka triler drama “Vrtoglavica”, 1959. godine nominovana za Oscare za najbolji zvuk i scenografiju, te 1958. nagrađena na međunarodnom filmskom festivalu u San Sebastianu,  se drži najuspjelijim i najuticajnijim filmom legendarnog majstora horrora i trilera Alfreda Hitchcocka (Ucjena, 39 stepenica, Dama koja nestaje, Rebecca, Strani dopisnik, Sumnja, Saboter, Sjenka sumnje, Začaran, Ozloglašena, Prozor u dvorište, Psiho), reditelja kojem je nakon 6 neuspjelih nominacija za Oscara 1968. godine dodijeljena počasna akademijina nagrada Irving G. Thalberg.

“Vrtoglavica” je kompleksna, tjeskobna, izuzetno dojmljiva i sugestivna ekranizacija hvaljenog krimića “D´entre les morts” nastalog iz pera Pierrea Boileaua i Thomasa Narcejaca (Diaboliques, Oči bez lica, Zločin se ne isplati, Body Parts, Entangled), čuvenog francuskog spisateljskog dvojca za čijim su romanima filmski producenti i reditelji često posezali. Hitchcockov je film maestralno režirana, izuzetno slojevita i mnogoznačna karakterna studija, uznemirujuće ostvarenje polaganog tempa i svojevrsno slobodno čitanje grčkog mita o Orfeju i Euridiki, u kojem reditelj temeljito i hirurški precizno pokazuje kako se ljubav i strast mogu upotrijebiti kao oružja manipulacije i zločina.

Priču svog filma smjestio je na strme ulice San Francisca, grada na američkoj zapadnoj obali koji se zahvaljujući magličastoj i snolikoj fotografiji Roberta Burksa (Staklena menažerija, Nepoznati iz Nord Expressa, Nazovi M zbog ubistva, Čovjek koji je previše znao), snimatelja nagrađenog Oscarom upravo za rad na Hitchevom filmu Drž´te lopova, pa se doima poput nekog evropskog velegrada. Hitchcock se vješto poigrava očekivanjima gledalaca, intrigantno umnožava motiv dvostrukih identiteta i često briše granicu između sna i jave. “Vrtoglavica” je tokom proteklih pedesetak godina snažno uticala na djela brojnih reditelja, a posebno na radove francuskih novotalasaca poput Françoisa Truffauta (Sirena s Mississippija) i Alaina Resnaisa (Prošle godine u Marienbadu), koji su u svojim filmovima Hitchcocku često odavali počast.

Dok u glavnoj ulozi gledamo izvrsnog J. Stewarta (Gospodin Smith ide u Washington, Divan život, Anatomija jednog ubistva, Trgovina iza ugla, Slomljena strijela, Gola mamuza, Priča o Glennu Milleru, Daleka zemlja, Čovjek koji je ubio Liberty Valancea), glumca koji je od 5 oskarovskih nominacija potvrdio onu za glavnu ulogu u snažnoj drami Philadelphijska priča, njegova je partnerka atraktivna K. Novak (Čovjek sa zlatnom rukom, Poljubi me budalo, Velika pljačka banke, Bijeli bizon, Napuklo ogledalo). Uobičajeno impresivnu filmsku muziku potpisuje Hitchcockov stalni saradnik, oskarovac Bernard Hermann (Građanin Kane, Goli i mrtvi, Sjever-sjeverozapad, Rt straha, Marnie, Fahrenheit 451, Bitka na Neretvi, Taksist).

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *