Oblik vode/The Shape of Water – Priča o filmu

Oblik vode (eng. The Shape of Water), američka fantastična drama iz 2017. godine čiji je reditelj Guillermo del Toro, a scenaristi del Toro i Vanessa Taylor. U filmu su glavne uloge ostvarili Sally Hawkins, Michael Shannon, Richard Jenkins, Doug Jones, Michael Stuhlbarg i Octavia Spencer. Radnjom smještena u Baltimore 1962. godine, priča prati nijemu čistačicu zaposlenu u oštro čuvanom vladinoj laboratoriji u kojem se sprijatelji sa zarobljenim humanoidnim vodozemcem.

Film je premijerno prikazan na filmskom festivalu u Veneciji 31. avgusta 2017. godine gdje je osvojio nagradu Zlatni lav za najbolji film. Takođe je prikazan i na filmskom festivalu u Torontu. Pobrao je hvalospjeve gledaoca i kritike širom svijeta, posebno za glumačka ostvarenja, scenario, režiju, produkciju, dizajn i muziku. Mnogi kritičari proglasili su ga najboljim del Torovim filmom još od njegovog Panovog lavirinta.

U ograničenu bioskopsku distribuciju film Oblik vode krenuo je 1. decembra 2017. godine u dva bioskopa u New Yorku, prije nego je nedjelju dana kasnije započeo sa službenom bioskopskom distribucijom, 8. decembra. Do danas je sveukupno zaradio 75 miliona dolara na svjetskim bioskopskim blagajnama. 27. februara 2018. godine u prodaju je puštena književna adaptacija filma čiji su autori del Toro i Daniel Kraus.

Američki filmski institut proglasio je Oblik vode jednim od 10 najboljih filmova 2017. godine. Sam film nominovan je u čak 13 kategorija za prestižnu nagradu Oscar uključujući one za najbolji film (osvojio oskar), režiju (osvojio oskar), originalni scenario, glavnu glumicu (Hawkins), sporednog glumca (Jenkins) i sporednu glumicu (Spencer). Osim oskara za najbolji film i režiju, film je osvojio i oskare za muziku i scenografiju. Od sveukupno sedam nominacija, film je osvojio dvije nagrade Zlatni globus u kategorijama najboljeg reditelja i najbolje originalne muzike, a takođe je nominovan i u 12 kategorija za prestižnu britansku nagradu BAFTA, uključujući onu za najbolji film godine.

Radnja

Elisa Esposito (Hawkins), u djetinjstvu pronađena s tajanstvenim ožiljcima oko svog vrata, nijema je i s ljudima komunicira koristeći se jezikom gluvonijemih. Živi sama u stanu smještenom iznad bioskopske dvorane, a zaposlena je u tajnoj vladinoj laboratoriji u Baltimoreu tokom Hladnog rata 1962. godine. Njeno jedino dvoje prijatelja su komšija Giles, homoseksualac i marketinški ilustrator te koleginica Zelda (Spencer), Afroamerikanka koja često umjesto nje komunicira s njihovim nadređenima.

Uskoro u laboratoriju, u velikom vodenom rezervoaru, dolazi neobično biće koje je pukovnik Richard Strickland (Shannon) uhvatio u rijeci u Južnoj Americi. Znatiželjna Elisa otkriva da je biće zapravo humanoidni vodozemac (Jones) te ga u tajnosti započinje posjećivati. Nakon nekog vremena između njih dvoje razvije se blizak odnos.

U nastojanju da ga iskoristi kao potencijalnu prednost u svemirskoj trci, general Frank Hoyt (Searcy) naređuje Stricklandu da izvrši vivisekciju nad bićem. Tome se snažno protivi naučnik Robert Hoffstetler (Stuhlbarg), tajni sovjetski špijun, koji na sve načine pokušava biće održati na životu radi daljnjih istraživanja, premda mu istovremeno njegovi nadređeni takođe zapovijedaju da ga ubije. Elisa saznaje za američke planove u vezi bića te uspijeva nagovoriti Gilesa da joj pomogne da ga oslobodi. Hoffstetler otkrije Elisin plan i odlučuje joj pomoći u njenom naumu. Igrom slučaja i Zelda postane umiješana u cijelu priču oko spašavanja koje završava uspjehom.

Elisa drži biće u kadi u svojem stanu, koristeći razne hemikalije koje joj je prokrijumčario Hoffstetler te u sljedećih nekoliko dana planirajući pustiti biće na potpunu slobodu u obližnjem kanalu kada se kanal spoji s okeanom. Za to vrijeme Strickland pokušava odgonetnuti što se dogodilo s bićem te ispituje Elisu i Zeldu, ali neuspješno. U stanu, Giles otkriva da je biće pojelo jednu od njegovih mački te u strahu agresivno reaguje i prema Gilesu, ranivši ga u ruku i pobjegavši iz stana. Biće uspijeva doći do bioskopske dvorane ispod stana gdje ga Elisa pronalazi i vraća u svoju kupaonicu. Biće dodiruje Gilesa po njegovoj ćelavoj glavi i ranjenoj ruci, a sljedećeg jutra Giles otkriva da mu je kosa ponovo počela rasti, a ruka potpuno zacijelila. Elisa i biće uskoro postanu romantično povezani, vodeći ljubav u kupaonici koju ona za njega u potpunosti poplavi.

U međuvremenu Hoyt daje ultimatum Stricklandu da pronađe biće u roku od 36 sati. Istovremeno, Hoffstetlerovi nadređeni obavještavaju ga da će ga izvući u roku od dva dana. Kako se dan puštanja bića na slobodu kroz kanal približava, njegovo zdravstveno stanje se počinje pogoršavati. Kada se Hoffstetler ode naći sa svojim nadređenima, Strickland ga prati. Rusi pucaju na Hoffstetlera, ali prije nego ga uspijevaju dokrajčiti, Strickland ih ubija te nakon toga muči Hoffstetlera kako bi došao do vrijednih informacija. Prije smrti od zadobijenih rana, Hoffstetler razotkriva Elisu i Zeldu. Strickland nakon toga dolazi do Zeldine kuće gdje prijeti njoj i njenom prestrašenom suprugu koji na kraju otkriva da Elisa skriva biće u svojem stanu. Strickland pretražuje Elisin stan te pronalazi kalendar na kojem je jasno napisano gdje je odvela biće.

Kod kanala se Elisa i Giles opraštaju s bićem, ali Strickland uspijeva stići i napasti ih. Biće ipak uspijeva izliječiti samo sebe (nakon što ga je Strickland pogodio s par metaka) te ubija Stricklanda. U tim trenucima stiže Zelda s policijom, a biće uzima Elisu i s njom skače u kanal gdje je uspijeva izliječiti, a njene ožiljke na vratu transformisati u škrge. U završnoj naraciji, Giles izražava svoje vjerovanje da su Elisa i biće “živjeli srećno do kraja njihovih života”.

Glumačka postava

Sally Hawkins – glumica koja u filmu Oblik vode tumači ulogu Elise Esposito. Hawkins je za ulogu nijeme čistačice pobrala hvalospjeve kritičara diljem svijeta te je nominovana za najbolju glumicu za nagrade Oscar, Zlatni globus i BAFTA.

Richard Jenkins – glumac koji u filmu Oblik vode tumači ulogu Gilesa. Jenkins je za ulogu homoseksualnog marketinškog ilustratora nominovan u kategoriji najboljeg sporednog glumca za nagrade Oscar i Zlatni globus.

Octavia Spencer – glumica koja u filmu Oblik vode tumači ulogu Zelde. Spencer je za ulogu čistačice bez dlake na jeziku nominovana za najbolju sporednu glumicu za nagrade Oscar, Zlatni globus i BAFTA.

Produkcija

Ideja za film Oblik vode rodila se 2011. godine tokom zajedničkog doručka del Tora i Daniela Krausa s kojim je del Toro kasnije napisao knjigu Trollhunters. Film sadržava sličnosti s kratkim igranim filmom The Space Between Us iz 2015. godine te s romanom Mrs. Caliban autorke Rachel Ingalls. Glavnu inspiraciju za priču del Toro je pronašao u uspomenama iz vlastitog djetinjstva kada je gledao film Stvorenje iz Crne lagune, ali je za razliku od tog filma ovdje želio da romantika između čudovišta i lik Julie Adams srećno završi. Kada se nalazio u razgovorima s čelnicima Universala u vezi režije potencijalnog remakea filma Stvorenje iz Crne lagune, del Toro je pokušao dogovoriti snimanje verzije filma iz perspektive bića, a u kojoj bi biće na kraju završilo s glavnom glumicom; čelnici studija odbili su takav koncept.

Del Toro je radnju filma postavio tokom Hladnog rata 60-ih godina prošlog vijeka kako bi stvorio kontru današnjim napetostima uz izjavu: “Ako kažem da se radnja odvija nekada davno 1962. godine, to postaje bajka za ta problematična vremena. Ljudi se mogu puno više opustiti i pogledati priču, poslušati likove i razgovarati o problemima, a ne o okolnostima tih problema”.

Snimanje filma započelo je 15. avgusta 2016. godine u Hamiltonu (Ontario) i trajalo je sve do 6. novembra iste godine. Muziku za film komponovao je Alexandre Desplat.

U intervjuu o filmu za IndieWire, del Toro je rekao: “Za mene je ovo film iscjeljenja… U devet dosadašnjih filmova stavio sam reference na strahove i snove iz vlastitog djetinjstva, ali ovo je prvi put da se obraćam publici kao odrastao čovjek i to o nečemu što me zabrinjava kao odraslog čovjeka. Govorim o povjerenju, seksu, ljubavi i putu gdje idemo kao ljudska rasa. Ovo nisu stvari koje su me mučile dok sam imao sedam ili devet godina”.

Priznanja

Zarada na kino blagajnama

Nakon što je u prve tri nedjelje u ograničenoj bioskopskoj distribuciji zaradio 4,6 miliona dolara, dana 22. decembra 2017. film je započeo sa širokom bioskopskom distribucijom istovremeno kad i filmovi Downsizing, Pitch Perfect 3, Father Figures te Prelomni čas. U 726 bioskopa film je zaradio 3 miliona dolara, a 4,4 miliona dolara ako se uračunava četvorodnevno bioskopsko otvaranje koje uključuje i Božić. Sljedećeg vikenda film je zaradio 3,5 miliona dolara. U vikendu 27. januara 2018. godine, nakon što je dobio 13 nominacija za prestižnu nagradu Oscar, distribucija filma proširena je na preko hiljadu bioskopa (sveukupno 1854 kino dvorane) te je zaradio 5,9 miliona (porast od 171% u odnosu na prethodni vikend) te završio na osmom mjestu gledanosti.

Kritike

Na popularnoj internetskoj stranici koja se bavi prikupljanjem filmskih kritika, Rotten Tomatoes, film Oblik vode ima 92% pozitivnih ocjena temeljenih na 290 dobijenih tekstova uz prosječnu ocjenu 8.4/10. Zajedničko mišljenje kritičara te stranice glasi: “Oblik vode je del Torov vizuelno najbolji film, a emotivno upijajuću priču u život dovodi fantastična Sally Hawkins“. Na drugoj internetskoj stranici koja se takođe bavi prikupljanjem filmskih kritika, Metacritic, film ima prosječnu ocjenu 86/100 temeljenu na 51 kritici. Prema CinemaScoreu, publika ispod 40 godina života dala je filmu ocjenu “+5” ili “5”, dok su oni iznad 40 godina života film ocijenili s peticom ili “-5” (na ljestvici od 1 do +5). ComScore je izvijestio da je publika u prosjeku filmu dana pozitivnu ocjenu u preko 80% slučajeva.

Ben Croll iz IndieWirea dao je filmu peticu i prozvao ga “jednim od del Torovih najuspješnijih filmova… Takođe se radi i o moćnoj viziji kreativnog majstora koja se doima potpuno slobodnom”. Pišući za Rolling Stone, Peter Travers dao je filmu tri i po od četiri zvjezdice pohvalivši Hawkinsinu glumu, fotografiju i del Torovu režiju uz opasku: “Premda film zaranja u mučenje i tragediju, jezgra odnosa između dvoje neobičnih ljubavnika uspijeva nas održati njihovim zatočenicima. Del Toro je filmski umjetnik svjetske klase. Nema smisla analizirati kako mu to uspijeva”.

Haley Bennett je u novinama Minnesota Daily takođe reagovala pozitivno na film: “Oblik vode sadržava nivo nježnosti koja je neuobičajena za del Torove filmove… Premda sam film nije revolucionaran, svejedno je elegantan i očaravajući”. Suprotno tome, Rex Reed iz New York Observera dao je filmu negativnu kritiku, ocijenio ga čistom jedinicom i prozvao “zatupljujućim i napornim”.

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *